## Voorbeeld 1

Dit is een voorbeeld van kenmerkend aspect 28: Voortbestaan van het ancien regime met pogingen om het vorstelijk bestuur eigentijdse verlichte vorm te geven (verlicht absolutisme), en 30: De democratische revoluties in westerse landen met als gevolg discussies over grondwetten, grondrechten en staatsburgerschap.

#### Congres van Verona (1822)

Eén van de staten die door het Wener Congres weer onder de oude vorstelijke macht kwam te staan, was Spanje. Napoleon had Spanje veroverd en in 1812 werd er een liberale grondwet ingevoerd naar voorbeeld van de Franse Revolutie. Spanje werd door deze grondwet een constitutionele monarchie met scheiding der machten en verkiezingen voor een volksvertegenwoordiging. Ook kwam er persvrijheid en vrijheid van onderwijs.
Maar toen werd Napoleon verslagen, en als gevolg van de afspraken op het Wener Congres in 1815 kwam de Spaanse koning Ferdinand VII weer aan de macht. Hij schafte de nieuwe grondwet meteen weer af. Door zijn zwakke en corrupte regering kwam het Spaanse volk echter al snel in opstand tegen zijn gezag. Ook het leger wilde van de koning af. In 1820 volgde een staatsgreep en de Grondwet van Cadiz werd opnieuw ingevoerd. Twee jaar later werd de koning zelfs gevangengezet.
De belangrijkste machten achter de restauratie van het Wener Congres werden nu ongerust. Frankrijk, Rusland, Oostenrijk en Pruisen vormden samen de zogenaamde Heilige Alliantie die erop toezag dat alle moderniseringen van de Verlichting en de Franse Revolutie de kop werden ingedrukt. Nu in Spanje een herhaling dreigde van de Franse Revolutie, inclusief de gevangenzetting van de koning, kwam de Heilige Alliantie in actie. In Verona werd in 1822 een Congres georganiseerd waarop de leiders van de Heilige Alliantie overlegden over een tegenactie.

Franse inname van La Coruna

Op het Congres van Verona werd besloten een jaarlijkse subsidie van 20 miljoen frank te geven aan de Franse koning Lodewijk XVIII om Spanje binnen te vallen en de hervormingen terug te draaien. In 1823 viel een Frans leger van 95.000 man Spanje binnen. Er volgden verschillende veldslagen; Cadiz en La Coruna werden gebombardeerd en Barcelona werd ingenomen. Koning Ferdinand werd bevrijd en opnieuw in zijn gezag hersteld. Natuurlijk werd de moderne grondwet onmiddellijk weer buiten werking gezet.
Nu volgde in Spanje een periode van gewelddadige onderdrukking en nieuwe opstanden. Meer dan tienduizend Spanjaarden werden gedood in deze Decada Ominosa (= tien jaar van verschrikking). Gedurende deze periode bleef het Franse leger als bezettingsmacht aanwezig, op kosten van de Spaanse schatkist die hierdoor verder werd geruïneerd.
Ondanks de onderdrukking bleef de Grondwet van Cadiz een voorbeeld voor andere landen om het bestuur te moderniseren volgens liberale denkbeelden, bijvoorbeeld in Portugal en in verschillende Zuid-Amerikaanse landen die in deze periode onafhankelijk werden.
De 7 artikelen van het Verdrag van Verona in het kort:

1. De mogendheden besluiten om overal in Europa regeringen met een volksvertegenwoordiging te onderdrukken omdat dit niet samengaat met het droit divin.
2. De mogendheden beloven elkaar te steunen om overal in Europa de persvrijheid aan banden te leggen.
3. De mogendheden besluiten om de privileges van de geestelijkheid overal in Europa te steunen en danken de Paus voor zijn steun aan de monarchie.
4. Frankrijk krijgt een jaarlijkse subsidie van 20 miljoen frank om de onrust in Spanje te onderdrukken met passende maatregelen.
5. De mogendheden treffen maatregelen om elkaar te steunen bij het uitvoeren van dit verdrag.
6. Dit verdrag kan worden herzien als de omstandigheden hierom vragen.
7. Dit verdrag zal worden bekrachtigd in Parijs binnen zes maanden na ondertekening.
   Getekend in Verona, 22 november 1822, voor Oostenrijk: Metternich, voor Frankrijk: Chateaubriand, voor Pruisen: Bernstorff, voor Rusland: Nesselrode.

Het Congres van Verona in 1822 is een voorbeeld hoe de Europese grootmachten de restauratie van het Ancien Régime met geweld trachtten door te zetten tegen de wil van bevolkingen in, met als doel Droit Divin van vorsten en het gezag van de Kerk te herstellen en de invloed van de Verlichting en de Franse Revolutie te onderdrukken.