## Auteursrecht en privacy

Privacy, informatiebeveiliging en auteursrecht. Drie onderwerpen die van groot belang zijn bij het werken met digitaal lesmateriaal en (digitale) persoonsgegevens. Met de komst van de Algemene verordering gegevensbescherming (AVG) in mei 2018 verandert er veel op dit gebied. Op deze pagina bespreken we de belangrijkste punten die bij het maken en gebruiken van leerlijnen van belang zijn.

### Privacy

Vanaf mei 2018 zijn alle scholen verplicht om een 'Functionaris gegevensbescherming' in dienst te hebben. Dit is iemand die binnen de school toezicht houdt op de toepassing en naleving van de AVG. Rondom privacy zal deze persoon medewerkers en leerlingen bewust moeten maken van de vijf vuistregels rondom privacy. Deze zijn handig samengevat in een PDF-bestand door Kennisnet:

Vijf privacy-vuistregels

Stel jezelf dus, iedere keer voordat je gegevens van leerlingen of collega's gebruikt, de vijf vragen die bij de vuistregels staan. Is het antwoord op één van deze vragen 'nee', dan zul je een aanpassing in het gebruik van de gegevens moeten maken.

### Informatiebeveiliging

Ook met betrekking tot de beveiliging van (digitale) informatie gaat er vanaf mei 2018 een hoop veranderen. Veel aspecten hiervan zijn alleen relevant voor de functionaris gegevensbescherming, zoals het verplicht melden van datalekken. Voor de ontwikkeling van leerlijnen zijn twee specifieke zaken van belang:

1. Bewerkersovereenkomsten

Maak je binnen de leerlijn gebruik van een externe dienstverlener (zoals een uitgever of een online applicatie) waarmee je gegevens van personen deelt, dan is een zogenaamde 'bewerkersovereenkomst' nodig. Hierin legt de dienstverlener vast hoe zij de privacy en de bescherming van alle informatie regelen. Check dus bij de persoon die hiervoor op jullie school verantwoordelijk is of dit voor alle dienstverleners geregeld is.

2. Gebruik beeldmateriaal

Wil je beeldmateriaal maken waarop leerlingen of collega's een rol spelen? Dan is vooraf toestemming nodig; bij leerlingen onder de 16 van de ouders/verzorgers, bij personen ouder dan 16 van de betrokkenen zelf. Hierbij gelden drie belangrijke regels:

- De toestemming moet in 'vrijheid' gegeven zijn; als een betrokkene geen toestemming wil geven mag dit geen nadelige gevolgen voor hem of haar hebben;
- De toestemming moet 'ondubbelzinnig' en 'expliciet' zijn; men moet actief toestemming verlenen, het mag bijvoorbeeld niet verborgen zijn in (impliciete) schoolregelementen;
- De toestemming moet 'specifiek' zijn; men moet precies weten waarvoor toestemming gegeven wordt.

### Auteursrecht

Wat je maakt, is auteursrechtelijk van jou. Tenzij je in loondienst bent, dan gaat het auteursrecht automatisch over op je werkgever. Voor het onderwijs zijn er verschillende uitzonderingen; zo mag je bijvoorbeeld grotere delen van teksten van websites overnemen en mag je auteursrechtelijke video's in de klas afspelen.

Wat je precies wel en niet mag doen vind je op de handige website www.onderwijsenauteursrecht.nl. We raden je sterk aan hier goed naar te kijken voordat je lesmaterialen gaat maken. Dat kan je straks een hoop tijd en gedoe schelen.