## Stap 4 - Soorten werkloosheid - structurele werkloosheid

Mensen worden vervangen door machines
27. In 2011 werkten er in een steenfabriek 25 mensen.
Iedere werknemer werkte 8 uur per dag en produceerde 100 stenen per uur.

a. Hoe stenen werden er in 2011 per dag gemaakt in de fabriek?

In 2012 nam het bedrijf een nieuwe machine in gebruik.
Iedere werknemer kan nu per uur 125 stenen produceren.
Het bedrijf blijft per dag evenveel stenen maken.

b. Met hoeveel mensen kan het bedrijf na het ingebruiknemen van de machine 20.000 stenen maken?
c. Wat zal er gebeuren als het bedrijf per dag niet meer dan 20.000 stenen kan verkopen?

28. In veel bedrijven spelen machines een belangrijke rol bij de productie. Als er meer machines in gebruik worden genomen kan dat invloed hebben op de vraag naar arbeid. De ingebruikname van machines kan zowel invloed hebben de omvang van de vraag naar arbeid als op het soort werknemers dat nodig is.

a. Wat zal de invloed zijn van het in gebruik nemen van extra machines op het aantal werknemers dat nodig is? Leg je antwoord uit.
b. Wat zal de invloed zijn van het in gebruik nemen van extra machines op het soort werknemers dat nodig is?

Structurele werkloosheid
29. Lees het krantenartikel en beantwoord de vragen.

a. Wat hoopt Océ te bereiken met het schrappen van de banen?
b. Wat is het effect van het schrappen van de banen op de werkgelegenheid in Nederland?
c. Wat denk je, zullen er meer of minder dan 800 mensen werkloos worden? Leg je antwoord uit.

Bestudeer nu in de Kennisbank de tweede bladzijde van het onderdeel:

KB: Oorzaken werkloosheid

Bedrijf vertrekt deels naar het buitenland
Veel grote bedrijven hebben vestigingen in verschillende landen. Voor het deel van het bedrijf dat arbeidsintensief is, vindt het werk dan plaats in bijvoorbeeld Zuidoost-Azië.

30. Hoe noem je een bedrijf met vestigingen in verschillende landen?
31. Wat wordt verstaan onder een arbeidsintensief bedrijf?
32. Leg uit waarom een bedrijf juist het arbeidsintensieve deel naar bijvoorbeeld Zuidoost-Azië verplaatst.
33. Hoe noemen we de soort werkloosheid die ontstaat als een bedrijf een deel van het werk naar het buitenland versplaatst?
34. Wat kan nog meer een reden zijn om de productie te verplaatsen naar het buitenland?

Structureel of conjunctureel?
34. ThiemeMeulenhoff is een uitgeverij die is ontstaan uit een fusie tussen onder andere Thieme uit Zutphen en Meulenhoff uit Amsterdam. Vóór de fusie hadden beide bedrijven een afdeling voortgezet onderwijs. Na de fusie is er nog één afdeling voortgezet onderwijs.

a. Schrijf een reden op waarom bedrijven fuseren.
b. Leg uit waarom door een fusie mensen werkloos kunnen worden.
Wat voor soort werkloosheid ontstaat er bij een fusie?

35. Lees de vijf zinnen.
Is de werkloosheid die eventueel ontstaat structureel of conjunctureel?

a. De overheid laat minder huizen bouwen.
b. Twee scholen fuseren.
c. Een bedrijf koopt een aantal nieuwe machines.
d. Een Nederlands bedrijf loopt een opdracht uit Engeland mis.
e. Gezinnen consumeren minder.

Arbeidsproductiviteit en vraag naar arbeid

36. In 2012 had papierfabriek GAMMA 600 werknemers in dienst. Iedere werknemer werkte 36 uur per week. Per week werd er in de fabriek in totaal 108.000 kg papier gemaakt en verkocht.
Het gemiddeld aantal kilogram papier dat per werknemer per uur wordt gemaakt, noem je de arbeidsproductiviteit per uur.

a. Laat met een berekening zien dat in 2012 de arbeidsproductiviteit 5kg papier bedroeg.

In 2014 nam het bedrijf een nieuwe machine in gebruik. Hierdoor steeg de arbeidsproductiviteit naar 6 kg papier. De totale productie per week bleef 108.000 kg papier. De werkweek bleef 36 uur.

b. Bereken hoeveel mensen er ontslagen moesten worden.
c. Wat denk je, zal er ongeschoold of juist geschoold personeel zijn ontslagen?