Aahd, Assia, Betul en Talishya

In Wilde wateren: tegen de stroom in gaan wij, vier studenten, met elkaar in gesprek over rebellie en autonomie in het onderwijs. Vanuit praktijkervaringen van onder andere collega's en leerlingen reflecteren wij op wat het betekent om tegen de stroom in te gaan.

Deze podcast verbindt praktijk en theorie en nodigt de luisteraar uit om kritisch na te denken over ruimte, motivatie en eigenheid binnen het onderwijs.

Luister mee en vaar mee door de wilde wateren.

Onze gesprekken zijn onderbouwd met theorie uit onder andere:

Bolks, T. Paalman, I. (2024). Waar sta je? Waar sta je voor als leraar: een boek over persoonlijke meesterschap in de praktijk. Hogeschool Viaa, Zwolle.

Parafrase: (Bolks& Paalman, 2024)

Met paginanummer (bij letterlijk citaat):  (Bolks& Paalman, 2024, p.1)

Clay, A. (2017, 21 november). Buitenbeentje op je werk? Dat is niet erg. NRC Handelsblad. (Clay, 2017)

Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2020). Intrinsic and Extrinsic Motivation from a Self-Determination Theory Perspective: Definitions, Theory, Practices, and Future Directions. Contemporary Educational Psychology, 61, 101860.

Gemaakt door:

Emma, Rick, Teun en Kris

In deze podcast gaan wij (Niek, Soraya, Charsten en Tom) het hebben over onze bevindingen over een interview met de meest rebelse docent die je ooit gaat horen, Jeroen Sikkens. 

Door: Aninsa, Aislyn, Nika, Rosalinda en Sanne

Onderwijs in beweging bij het MOTION Beweeg College

Kinderen zijn gemaakt om te bewegen. Hun lichaam groeit, hun hersenen ontwikkelen zich voortdurend en hun energie is vaak grenzeloos. Wie goed naar kinderen kijkt, kan zich nauwelijks voorstellen dat zij de hele dag stil in de klas zouden moeten zitten. Toch is dat op veel scholen nog steeds de realiteit (Wij-leren, 2024).

Nieuw onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen laat zien dat kinderen die drie keer per week ongeveer een half uur bewegen terwijl ze leren significant betere prestaties laten zien op reken- en spellingtoetsen en meer taakgericht zijn tijdens het leren (Hartman et al., 2025). Dit sluit mooi aan bij wat we bij MOTION hebben gezien, want leerlingen zijn hier niet alleen fysiek actief, maar vooral betrokken en geconcentreerd.  

De filosofie van de school is daarom simpel: onderwijs moet passen bij het opgroeiende kind en aantoonbaar bijdragen aan betere leerresultaten. Met bewegend leren zetten we niet alleen het lichaam in beweging, maar versterken we ook zelfvertrouwen, sociale vaardigheden en motivatie. Beweging ondersteunt de doorbloeding van de hersenen en draagt bij aan concentratie, geheugen en emotieregulatie (Hersenstichting, z.d.; Donnelly et al., 2016).

Bewegend leren is geen gimmick
Tijdens ons bezoek aan het MOTION Beweeg College werd deze visie direct zichtbaar. Bewegen wordt niet ingezet om de school beter op de kaart te zetten, maar is een vanzelfsprekend onderdeel van de schooldag. Zoals directeur Jaco het verwoordt: “Het is hier heel normaal om tijdens de les door de gang te skeeleren of even met een basketbal bezig te zijn.”Uit onderzoek blijkt dat scholen bij uitstek de plek zijn om beweging structureel te integreren, omdat leerlingen hier een groot deel van hun dag doorbrengen (Onderwijskennis, 2022).

Relatie en veiligheid als basis
Een belangrijk onderdeel van het bewegend leren bij MOTION is de aandacht voor relatie en veiligheid. Jeff, werkzaam binnen de facilitaire dienst, vervult hierin een sleutelrol. Hij is geen traditionele conciërge, maar iemand met, zoals hij zelf zegt: “Een beetje pedagogiek.” In de praktijk is hij een vaste, vertrouwde aanwezigheid. Ze noemen hem ook wel de oren en ogen van de school. Jeff beschrijft zijn rol richting leerlingen als die van een grote broer. Hij zoekt bewust leerlingen op die alleen zitten en spreekt hen aan op gedrag, niet vanuit straf maar vanuit uitleg en relatie: “Respectloos gedrag neem ik mee. Dan leren we waarom we dit niet doen.” Watson et al., (2017) stellen dat informele, betrouwbare relaties met volwassenen bijdragen aan een positief schoolklimaat, rustiger gedrag en betere focus in de klas.

Bewegen vraagt om duidelijke keuzes
Volgens Jaco vraagt een beweegschool om lef en helderheid: “Je moet hier echt iets met bewegen kunnen én willen. Doe het vooral niet als dat niet zo is.” MOTION kiest bewust voor focus en voorkomt ruis in het concept. Die duidelijkheid is belangrijk: onderzoek laat zien dat onderwijsinnovaties beter werken wanneer een school een heldere koers vaart en deze consequent uitdraagt (Donnelly et al., 2016).

Wanneer ben je ‘MOTION’?
Volgens Jaco als je lef hebt, flexibel bent en altijd kiest voor de leerling. Het is een dynamische omgeving waarin bewegen, leren en relatie onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Onderwijskennis benadrukt dat juist scholen met een duidelijke visie en een sterk pedagogisch klimaat beter in staat zijn om onderwijsvernieuwing duurzaam vorm te geven en gedragen te houden binnen het team (Onderwijskennis, 2022).

Wat MOTION uniek maakt, is niet alleen de beweging zelf, maar de energie, de sfeer en de betrokkenheid. Bewegen dient niet alleen het leren, maar ook het spel, de interactie en de saamhorigheid. Leerlingen leren, maar ze leren ook elkaar en zichzelf kennen.

Literatuur

Donnelly, J. E., Hillman, C. H., Castelli, D., Etnier, J. L., Lee, S., Tomporowski, P., Lambourne, K., & Szabo-Reed, A. N. (2016). Physical activity, fitness, cognitive function, and academic achievement in children: A systematic review. Medicine & Science in Sports & Exercise, 48(6), 1197–1222. https://doi.org/10.1249/MSS.0000000000000901

Hartman, E., Ploeger, J., & collega’s. (2025, 6 mei). Bewegend leren verbetert reken- en spellingprestaties van kinderen. Rijksuniversiteit Groningen – Nieuws.
https://www.rug.nl/about-ug/latest-news/news/archief2025/nieuwsberichten/0506-wetenschap-werkt-hartman

Hersenstichting. (z.d.). Bewegen en de hersenen.
https://www.hersenstichting.nl/de-hersenen/gezonde-hersenen/bewegen/

Onderwijskennis. (2022). Het belang van meer bewegen op school.
https://www.onderwijskennis.nl/kennisbank/het-belang-van-meer-bewegen-op-school

Watson, A., Timperio, A., Brown, H., Best, K., & Hesketh, K. D. (2017). Effect of classroom-based physical activity interventions on academic and behavioral outcomes: A systematic review. International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 14(1), 114. https://doi.org/10.1186/s12966-017-0569-9

Wij-leren. (2024). Bewegend leren: wat is het en wat levert het op?
https://wij-leren.nl/bewegend-leren.php