Wereld met DT

Handleidingen

Welkom op de leerkrachtenwebsite van Wereld met DT! Wereld met DT biedt een duurzame leerlijn programmeren en techniek voor alle leerlingen in de midden- en bovenbouw en bestaat uit 4 keer 8 lessen.

Algemene inleiding

Algemene inleiding op de handleiding (WORD) | Algemene inleiding op de handleiding (PDF)

Deel A

In deel A maken leerlingen kennis met alle fundamentele programmeerconcepten: invoer, uitvoer, verwerking, condities, variabelen, etc., met als praktisch voorbeeld een programmeerbare parkeergarage.

Deel B

In deel B programmeren leerlingen een draaimolen, wasmachine en deuralarm. Ze leren om steeds zelfstandiger programmeerproblemen op te lossen.

Deel C

In deel C staat meten en natuur centraal. Wat kun je allemaal meten en hoe leg je dat vast met behulp van een programma?

Deel D

In deel D gaan leerlingen de ruimte in. Wat moet er allemaal geprogrammeerd worden als je de ruimte in wil? En hoe red je een astronaut op Mars?

 

 

Deel A

Les A0

Doelen van deze les

  • Je kunt benoemen wat een navigator en bestuurder doen en hoe ze samenwerken
  • Je kunt benoemen je welke stappen je kunt nemen om een probleem zelfstandig op te lossen
  • Je kunt je fouten in een programmeercode opsporen

Bestanden

Presentatie les A0 (PowerPoint) | Presentatie les A0 (Google Presentation)

Werkblad les A0 (WORD) | Werkblad les A0 (PDF)

Les A1

Doelen van deze les

  • Je kunt benoemen wat de computer in een apparaat doet.
  • Je kunt uitleggen wat Input Verwerking Output betekenen.

 

Bestanden

Les A2

Doelen van deze les

  • Je kunt uit de verschillende Groepen, Programmeerblokken naar het Programmeerveld slepen.
  • Je kunt het verschil tussen het programeerblok Bij Opstarten en De hele tijd uitleggen.
  • Je kunt op de Virtuele Microbit je code controleren
  • Je kunt je programma downloaden op de echte microbit.

Bestanden

Les A3

Doelen van de les

  • Je weet hoe de verschillende onderdelen van een apparaat samenwerken doordat je het apparaat hebt nagespeeld.
  • Je hebt nagedacht over programmeerregels om een apparaat steeds slimmer te maken.
Bestanden

Les A4

Doelen van de les
  • Je kunt de microbit programmeren zodat de slagbomen open en dicht gaan
  • Je kunt de microbit op de juiste manier in het blok plaatsen
Bestanden

Opdracht les A4 Parkeerplaats voor de leerkracht

 

 

Les A5

Doelen van de les
  • Je kunt de microbit programmeren zodat de computer onthoudt hoeveel auto’s in de parkeergarage zijn (variabele).
Bestanden

Opdracht les A5 Parkeerplaats voor de leerkracht

Les A6

Doelen van de les
  • Je kunt het ALS DAN blok gebruiken om de LED-lichtjes van de microbit te laten branden.  
Bestanden

Opdracht les A6 Parkeerplaats voor de leerkracht

 

 

Les A7

Doelen van de les
  • Je kunt het ALS-DAN blok gebruiken samen het kleiner dan blok.
Bestanden

 

Opdracht les A7 Parkeerplaats voor de leerkracht

 

Les A8

 

Doelen van de les

Je kunt de ultrasoon sensor gebruiken samen met het EN-blok blok.

Bestanden

Presentatie les A8 (PowerPoint) | Presentatie les A8 (Google Presentation)

Werkblad les A8 (WORD) | Werkblad les A8 (PDF)

Antwoordblad extra uitdaging les A8 (WORD) | Antwoordblad extra uitdaging les A8 (PDF)

 

Opdracht les A8 Parkeerplaats voor de leerkracht

 

Toets Deel A

Doelen van de les

  • Je weet welke programmeerconcepten je al goed begrijpt en welke je nog lastig vindt.
  • Je hebt geoefend met het opsporen van fouten in de programmeercode.
  • Je hebt zelfstandig geoefend met het maken van een computerprogramma.

Bestanden

 

Deel B

Les B1

Doelen van de les

  • Je kunt knop A+B programmeren zodat de draaimolen gaat draaien.

Bestanden

 

Opdracht les B1 Draaimolen voor de leerkracht

 

 

Les B2

 

Doelen van de les

  • Je kunt het herhaalblok gebruik om de code korter te maken.

Bestanden

 

Opdracht les B2 Draaimolen voor de leerkracht

 

Les B3

Doelen van de les

  • Je kunt de draaimolen veiliger maken door het gebruik van een conditie en variabele.  

Bestanden

 

Opdracht les B3 Draaimolen voor de leerkracht

 

Les B4

Doelen van de les

  • Je leert om een ontwerpprobleem op te delen in kleinere stukjes, elk stukje stap voor stap op te lossen en je ontwerp te testen.  

Bestanden

 

 

Klikspelletje Leeg

Klikspelletje Klaar

Les B5

Doelen van de les

  • Je kunt stapsgewijs de microbit programmeren zodat de wasmachine zijn werk doet.  

Bestanden

 

Opdracht les B5 Wasmachine voor de leerkracht

 

Les B6

Doelen van de les

  • Je kunt stapsgewijs de microbit programmeren zodat de wasmachine zijn werk doet.

Bestanden

 

Opdracht les B6 Wasmachine voor de leerkracht

 

Opdracht les B6 Extra Uitdaging Lift

Les B7

Doelen van de les

  • Je kunt stapsgewijs de microbit programmeren zodat het deuralarm zijn werk doet.

Bestanden

 

Opdracht les B7 Deuralarm voor de leerkracht

Les B8

Doelen voor de les

  • Je kunt stapsgewijs de microbit programmeren zodat het deuralarm zijn werk doet.

Bestanden

 

Opdracht les B8 Deuralarm voor de leerkracht

Opdracht les B8 Stappenteller

Deel C

Les C1

Doelen van de les

  • Je kunt de verschillende programmeerconcepten herkennen.
  • Je kunt een stappenteller programmeren op basis van ontwerpeisen.

Bestanden

 

Opdracht les C1 Stappenteller voor de leerkracht

 

Les C2

Doelen van de les

  • Je kunt uitleggen wat we meten en waarom
  • Je kunt de microbit programmeren zodat je de temperatuur, geluid en licht meet.

Bestanden

 

Opdracht les C2 Meten voor de leerkracht

Les C3

Doelen van de les

  • Je kunt uitleggen wat een plant nodig heeft om te groeien en hoe dit proces heet.
  • Je kunt onderzoeken met behulp van de microbit hoeveel water en licht een plant krijgt.  

Bestanden

Opdracht les C3 Zorgen voor de planten

Les C4

Doelen van de les

  • Je kunt een slimme lamp programmeren.

Doelen van de les

Werkblad les C4 (WORD) | Werkblad les C4 (PDF)

 

Opdracht les C4 voor de leerkracht

Les C5

Doelen van de les

  • Je kunt een slimme lamp programmeren met behulp van een spraakassistent.

Bestanden

 

Opdracht les C5 voor de leerkracht

Les C6

Doelen van de les

  • Je kunt de datalogger gebruiken om af te lezen hoeveel geluid er in de klas of school is.

Bestanden

 

Opdracht Les C6 voor de leerkracht

 

Les C7

Doelen van de les

  • Je kunt een creatief alarmsysteem maken en programmeren.  

Bestanden

 

Les C8

Doelen van de les

  • Je kunt een creatief alarmsysteem maken en programmeren.  

Bestanden

 

Deel D

Les D1

Doelen van de les

  • Je kunt vertellen hoe de ruimtevaart zich steeds verder heeft ontwikkeld
  • Je kunt vertellen hoe de computer en programmeren worden gebruikt bij de ruimtevaart
  • Je kunt uitleggen wat G-krachten zijn.
  • Je kunt een programma maken waarmee je G-krachten kunt meten en vastleggen

Bestanden

 

Opdracht Les D1 voor de leerkracht

Les D2

Doelen van de les

  • Je kunt je waterraket klaarmaken voor lancering.
  • Je kunt op een veilige manier een waterraket lanceren.
  • Je kunt uitleggen wat de gelogde data betekent

Bestanden

 

Les D3

Doelen van de les

  • Je kunt uitleggen in je eigen woorden wat het Deep Space Network is.
  • Je kunt uitleggen wat radio-golven zijn en waar die voor gebruikt worden in apparaten.
  • Je kunt de radio-functie van de microbit gebruiken om een boodschap van de ene naar de andere microbit te sturen

Bestanden

 

 

Zender Ontvanger

 

Les D4

Doelen van de les

  • Je kunt vertellen wat het ISS is en hoe robots daar gebruikt worden om te helpen.
  • Je kunt een robotarm programmeren zodat het op afstand bediend kan worden.
  • Je kunt een robotarm bedienen zodat je opdrachten kunt uitvoeren.

Bestanden

 

Zender Ontvanger

 

Les D5

Doelen van de les

  • Je kunt in je eigen woorden uitleggen wat kunstmatige intelligentie betekent
  • Je kunt verschillende voorbeelden van kunstmatige intelligentie in de ruimtevaart benoemen
  • Je kunt de automatische spraakherkenning programmeren met eigen commando’s. Je kunt met je eigen stemcommando’s de robotarm aansturen.

Bestanden

 

 

Les D6

Doelen van de les

  • Kun je de ruimterobot laten rijden door het opdrachten te geven met je stem.

Bestanden

 

Opdracht Les D6 voor de leerkracht

Les D7

Doelen van de les

  • Je kunt uitleggen waarom het zo lastig is om iemand te redden in de ruimte.
  • Je hebt de marsrover zo geprogrammeerd dat deze een gestrande astronaut kan redden.

Bestanden

 

 

Code voor de zender van de robot

 

Code voor de ontvanger van de robot

Les D8

Doelen van de les

  • Je hebt de marsrover zo geprogrammeerd dat deze een gestrande astronaut kan redden.
  • Je hebt de marsrover getest op de grote marsmat

Bestanden

Onderzoek docenttraining

Naar aanleiding van de lessenserie Apparaten Programmeren is er onderzoek gedaan naar de effectiviteit van de bijbehorende docenttraining. Er is onderzocht of en hoe de inhoud en vorm van de training invloed heeft op de zelfeffectiviteit van leerkrachten inzake programmeeronderwijs. De training is nog in ontwikkeling en wordt voortdurend aangepast aan de hand van nieuwe inzichten. De training wordt tot nu toe gegeven door Gerard Dummer en Jim Onverwagt. In de toekomst zal er ook een train de trainer programma ontwikkeld worden. Voor nu kunt u de training en materialen bestellen door een mail te sturen aan apparatenprogrammeren@i-tp.nl.

  • Het arrangement Wereld met DT is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet. Wikiwijs is hét onderwijsplatform waar je leermiddelen zoekt, maakt en deelt.

    Auteurs
    Gerard Dummer
    Laatst gewijzigd
    17-12-2025 08:55:59
    Licentie

    Dit lesmateriaal is gepubliceerd onder de Creative Commons Naamsvermelding 4.0 Internationale licentie. Dit houdt in dat je onder de voorwaarde van naamsvermelding vrij bent om:

    • het werk te delen - te kopiëren, te verspreiden en door te geven via elk medium of bestandsformaat
    • het werk te bewerken - te remixen, te veranderen en afgeleide werken te maken
    • voor alle doeleinden, inclusief commerciële doeleinden.

    Meer informatie over de CC Naamsvermelding 4.0 Internationale licentie.

    Contactgegevens

    Gerard Dummer: gerard.dummer@hu.nl

    Jim Onverwagt: jim@i-tp.nl

    Aanvullende informatie over dit lesmateriaal

    Van dit lesmateriaal is de volgende aanvullende informatie beschikbaar:

    Toelichting
    Wereld met DT is een lessenserie programmeren en techniek voor de midden- en bovenbouw van het basisonderwijs. In 4 keer 8 lessen voor de groepen 5, 6,7 en 8 maken leerlingen kennis met gedigitaliseerde wereld om hen heen. De lessenserie is bedoeld voor de hele klas en biedt differentiatie voor leerlingen die meer uitdaging nodig hebben en meer ondersteuning nodig hebben.
    Leerniveau
    PO groep 8; PO groep 7; PO groep 6; PO groep 5;
    Leerinhoud en doelen
    Techniek; Computervaardigheden/ICT;
    Eindgebruiker
    leraar
    Moeilijkheidsgraad
    gemiddeld
    Studiebelasting
    32 uur 0 minuten
    Trefwoorden
    apparaten, digitale geletterdheid, lessenserie, programmeren, techniek

    Gebruikte Wikiwijs Arrangementen

    Dummer, Gerard. (z.d.).

    Leerkrachtmateriaal - apparaten programmeren - Versie december 2021

    https://maken.wikiwijs.nl/182428/Leerkrachtmateriaal___apparaten_programmeren___Versie_december_2021

  • Downloaden

    Het volledige arrangement is in de onderstaande formaten te downloaden.

    Metadata

    LTI

    Leeromgevingen die gebruik maken van LTI kunnen Wikiwijs arrangementen en toetsen afspelen en resultaten terugkoppelen. Hiervoor moet de leeromgeving wel bij Wikiwijs aangemeld zijn. Wil je gebruik maken van de LTI koppeling? Meld je aan via info@wikiwijs.nl met het verzoek om een LTI koppeling aan te gaan.

    Maak je al gebruik van LTI? Gebruik dan de onderstaande Launch URL’s.

    Arrangement

    IMSCC package

    Wil je de Launch URL’s niet los kopiëren, maar in één keer downloaden? Download dan de IMSCC package.

    Voor developers

    Wikiwijs lesmateriaal kan worden gebruikt in een externe leeromgeving. Er kunnen koppelingen worden gemaakt en het lesmateriaal kan op verschillende manieren worden geëxporteerd. Meer informatie hierover kun je vinden op onze Developers Wiki.

  • Wikiwijs is een dienst van